2024 Yılında Türkiye’den İtalya’ya Tarihi İhracat Rekoru: 12 Milyar Dolar Eşiği Aşıldı
Küresel ekonomideki dalgalanmalara ve bölgesel sıkıntılara rağmen Türkiye, Avrupa pazarındaki gücünü perçinlemeye devam ediyor. Özellikle kıtanın önemli ekonomilerinden İtalya ile olan ticari ilişkilerde yakalanan ivme, Türkiye’nin ihracat performansındaki direnci ve çeşitliliği gözler önüne seriyor. İki ülke arasında düzenlenen sayısız fuar, satın alma heyetleri ve promosyonel faaliyetler, karşılıklı ticaret hacminin artırılmasına önemli katkılar sağlamıştır. Bu yoğun işbirliği ve stratejik yaklaşımlar sonucunda Türkiye, 2024 yılında İtalya’ya yönelik ihracatında tüm zamanların rekorunu kırarak dikkat çekici bir başarıya imza attı.
Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine göre, 2024 yılı boyunca Türkiye’nin İtalya’ya gerçekleştirdiği toplam ihracat, 11 milyar 993 milyon dolar gibi tarihi bir seviyeye ulaşmıştır. Bu rakam, sadece niceliksel bir artışı değil, aynı zamanda Türk ürünlerinin İtalyan pazarında kazandığı kalite ve rekabet gücünü de simgelemektedir. Önceki yıla kıyasla yüzde 7,9’luk önemli bir artış kaydeden bu ihracat performansı, Türkiye ekonomisinin zorlu koşullara rağmen üretim kapasitesini ve dış ticaret hacmini sürdürülebilir bir şekilde artırma kabiliyetini kanıtlamıştır.
İhracatın Lokomotifleri: Sanayi Ürünleri ve Çeşitlilik
İtalya’ya yapılan ihracatın sektörel dağılımına bakıldığında, Türk sanayisinin güçlü yönleri belirgin bir şekilde ortaya çıkmaktadır. Geçtiğimiz yıl İtalya’ya en fazla ihracatı gerçekleştiren sektör, 3,4 milyar dolarla otomotiv endüstrisi olmuştur. Türkiye’nin Avrupa’nın önemli otomotiv üretim üslerinden biri olması, hem ana sanayi hem de yedek parça ve komponent tedarikinde İtalyan pazarında güçlü bir konum edinmesini sağlamıştır. Bu başarı, Türk otomotiv sektörünün teknolojik yeniliklere adaptasyonu ve yüksek üretim standartlarının bir yansımasıdır.
Otomotiv endüstrisini yakından takip eden diğer önemli sektörler ise Türk ekonomisinin yapı taşları niteliğindedir. Kimyevi maddeler ve mamulleri 1,5 milyar dolarla ikinci sırada yer alırken, çelik sektörü 1,1 milyar dolarlık ihracatla üçüncü sıraya yerleşmiştir. İnşaat, makine ve otomotiv gibi pek çok sektör için kritik öneme sahip olan çelik, Türkiye’nin güçlü üretim altyapısını ve rekabetçi piyasa konumunu göstermektedir. Demir ve demir dışı metaller 801,2 milyon dolar, tekstil ve hammaddeleri 739,6 milyon dolar, elektrik ve elektronik 657,3 milyon dolar ve hazır giyim ve konfeksiyon sektörü 604,9 milyon dolarla İtalya pazarına önemli katkılar sunmuştur. Bu listenin ilk yedi sırasında sanayi grubuna dahil sektörlerin yer alması, İtalya’dan gelen talebin büyük ölçüde Türk sanayi ürünlerine yönelik olduğunu açıkça gözler önüne sermektedir. Gıda sektöründen ise fındık ve mamulleri 491,2 milyon dolarla listede kendine yer bularak, Türkiye’nin tarım ürünlerindeki kalitesini ve dünya pazarındaki liderliğini bir kez daha ispatlamıştır.
İhracat Artışında Öne Çıkan Sektörler ve Bölgesel Katkı
2024 yılında İtalya’ya yönelik ihracat artışına değer bazında en büyük katkıyı sağlayan sektör, 498,3 milyon dolarlık artışla çelik sektörü oldu. Bu önemli yükseliş, global piyasalarda artan çelik talebi ve Türkiye’nin bu talebi karşılama kabiliyetini vurgulamaktadır. Çelik sektörünü 303,3 milyon dolarlık artışla otomotiv endüstrisi takip ederek, bu iki ana sanayi kolunun Türk ihracatındaki belirleyici rolünü bir kez daha gözler önüne sermiştir. Fındık ve mamulleri 181 milyon dolar, mücevher 119,4 milyon dolar ve gemi, yat ve hizmetleri sektörü 52,8 milyon dolarlık ihracat artışıyla dikkat çeken diğer sektörler olmuştur. Özellikle mücevher sektörü 180,8 milyon dolarlık, gemi, yat ve hizmetleri sektörü ise 165,1 milyon dolarlık toplam dış satım gerçekleştirerek, niş ve yüksek katma değerli ürünlerin de İtalya pazarında önemli bir yer edindiğini göstermiştir.
İhracat performansına şehir bazında bakıldığında ise, Türkiye’nin önemli sanayi ve ticaret merkezleri öne çıkmaktadır. İstanbul, 4,3 milyar dolarlık ihracatla listenin başında yer alırken, onu 1,4 milyar dolarla Kocaeli, 1,3 milyar dolarla Bursa, 672,4 milyon dolarla İzmir ve 611,3 milyon dolarla Sakarya takip etmiştir. Bu şehirler, Türkiye’nin üretim üsleri olarak, özellikle otomotiv, tekstil, kimya ve metal sanayii alanındaki güçlü altyapılarıyla İtalya pazarındaki başarıda kilit rol oynamaktadır.
İtalya ile Ticaret Hacmi ve Stratejik Ortaklık
İtalyan Ticaret ve Sanayi Odası Derneği Başkanı Stefano Kaslowski, Türkiye-İtalya ticari ilişkilerinin geldiği noktayı değerlendirirken, Türkiye’nin küresel talepteki düşüşe rağmen sanayisini koruyarak ve üretim kapasitesini sürdürülebilir bir şekilde artırarak toplam ihracatını yüzde 2,5 artışla 262 milyar dolara yükseltmeyi başardığını belirtmiştir. Bu durum, Türkiye’nin ekonomik zorluklara karşı ne kadar dirençli olduğunu ve üretim gücünü ne kadar iyi yönettiğini göstermektedir.
Kaslowski’nin aktardığı bilgilere göre, İtalya ve Türkiye arasındaki ticaret hacmi 2024 yılında, 2023 yılına göre yüzde 17,8’lik kayda değer bir artışla 32,4 milyar dolara ulaşmıştır. Bu rakam, iki ülke arasındaki ticari bağların ne denli güçlü ve kapsamlı olduğunu kanıtlamaktadır. Türkiye, dünya genelinde 5’inci, Avrupa Birliği’nde (AB) 2’inci ve Akdeniz bölgesinde ise 1’inci ticari partner konumunda yer alarak, İtalya için stratejik bir rol oynamaktadır. Kaslowski, “Türkiye’nin İtalya’ya yaptığı ihracatın artışı, her iki ülke arasındaki ticaret hacminin güçlendiğini ve Türkiye’nin küresel pazarlardaki rekabet gücünü artırdığını gösteriyor,” ifadelerini kullanarak bu başarının önemini vurgulamıştır.
Çeşitlenen Sektörler ve Gelecek Potansiyeli
Otomotiv sektörü, Türkiye’nin İtalya’ya yaptığı ihracatın en başta gelen kalemi olmaya devam ederken, kimyevi maddeler, kıymetli ve yarı kıymetli metaller, çelik, demir ve demir dışı metaller gibi Türkiye’nin güçlü olduğu diğer sektörler de İtalya pazarında büyük bir paya sahiptir. Bu çeşitlilik, Türkiye’nin ekonomik büyümesine önemli katkı sağlarken, iki ülke arasındaki işbirliğini daha da derinleştirmektedir. Kaslowski, Türkiye’nin İtalya ile olan dış ticaret ilişkilerinin gelecekte daha fazla işbirliği ve yatırım fırsatları yaratma potansiyeline sahip olduğunu belirtmiştir. Bu tür ilişkilerin hem Türkiye’nin ekonomik büyümesini desteklediğini hem de Türkiye’yi küresel ticaret arenasının daha güçlü bir oyuncusu haline getirdiğini ifade etmiştir.
Lojistik Avantajı ve Yeni Ticaret Trendleri: Nearshoring ve Friendshoring
İki ülke arasındaki güçlü lojistik altyapı ve RORO (Roll-on/Roll-off) servisleri, ticarette hem maliyet hem de süre açısından büyük bir ekonomik fırsat sunmaktadır. Günümüz dünyasında ülkeler, kendilerine yakın gördükleri ve güvendikleri diğer ülkelerle ticari ilişkilerini güçlendirme eğilimindedir. Bu noktada Türkiye ve İtalya, son dönemde stratejik önemi artan “Nearshoring” (yakın coğrafyaya üretim taşıma) ve “Friendshoring” (dost ülkelerle ticaret yapma) eğilimleri için çok büyük bir potansiyele sahiptir. Türkiye’nin Gümrük Birliği’nin bir parçası olması da bu potansiyeli daha da artırmaktadır. Kaslowski, bu bağlamda Türkiye ve İtalya’nın birbirlerine sunabilecekleri çok büyük ekonomik ve sosyal fırsatlar olduğunu ve bu doğrultuda çalıştıklarını kaydetmiştir.
İtalyan Ticaret ve Sanayi Odası’nın Rolü ve AB Süreci
İtalyan Ticaret ve Sanayi Odası’nın 800’ü aşkın aktif üyesinin, Türkiye ile İtalya arasındaki ekonomik ilişkilerdeki payı, güçlü ticaret hacmi ve sektör çeşitliliği ile kendini açıkça göstermektedir. Bu üyeler, özellikle otomotiv, enerji, inşaat, tekstil ve gıda başta olmak üzere pek çok çeşitli sektörde faaliyet göstermekte ve iki ülke arasındaki ticari ilişkileri artırma noktasında önemli bir köprü vazifesi görmektedir. İtalya, Türkiye’nin Avrupa Birliği tam üyelik perspektifini en güçlü şekilde destekleyen ülkelerden biridir. İtalyan Ticaret ve Sanayi Odası, bu doğrultuda hem Türkiye’de hem İtalya’da bulunan tüm paydaşları ile güçlü iletişim içindedir. Bu bağlamda, Gümrük Birliği Anlaşması’nın modernizasyonuna ve güncellenmesine de özel önem atfedilmektedir. Bu adımlar, iki ülke arasındaki ticari potansiyeli daha da serbestleştirecek ve yeni işbirliği alanlarının önünü açacaktır.
Türkiye ve İtalya arasındaki bu güçlü ve stratejik ticaret ortaklığı, sadece iki ülkenin ekonomisine değil, aynı zamanda Avrupa ve Akdeniz bölgesinin genel istikrarına ve ekonomik refahına da önemli katkılar sunmaktadır. Elde edilen rekor ihracat rakamları, bu işbirliğinin ne denli verimli olduğunun ve gelecekteki potansiyelinin de ne denli büyük olduğunun bir göstergesidir.
TİM verilerine göre, İtalya’ya 2024 yılında sektörlerin gerçekleştirdiği ihracat miktarları şöyledir:
| 1 OCAK – 31 ARALıK | |
| SEKTÖR | 2024 (BİN DOLAR |
| Otomotiv Endüstrisi | 3.441.376,30 |
| Kimyevi Maddeler ve Mamulleri | 1.467.588,39 |
| Çelik | 1.107.584,60 |
| Demir ve Demir Dışı Metaller | 801.217,82 |
| Tekstil ve Hammaddeleri | 739.584,83 |
| Elektrik ve Elektronik | 657.299,11 |
| Hazırgiyim ve Konfeksiyon | 604.903,12 |
| Fındık ve Mamulleri | 491.248,02 |
| Makine ve Aksamları | 470.535,72 |
| İklimlendirme Sanayii | 325.619,91 |
| Çimento Cam Seramik ve Toprak Ürünleri | 260.100,96 |
| Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller | 251.080,27 |
| Madencilik Ürünleri | 213.662,45 |
| Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri | 201.343,93 |
| Mücevher | 180.846,63 |
| Gemi, Yat ve Hizmetleri | 165.148,89 |
| Kuru Meyve ve Mamulleri | 145.639,53 |
| Meyve Sebze Mamulleri | 121.993,40 |
| Mobilya, Kağıt ve Orman Ürünleri | 110.098,60 |
| Deri ve Deri Mamulleri | 99.648,16 |
| Zeytin ve Zeytinyağı | 49.280,80 |
| Yaş Meyve ve Sebze | 20.396,73 |
| Halı | 18.655,80 |
| Süs Bitkileri ve Mamulleri | 3.142,24 |
| Tütün | 2.597,66 |