ABD Hizmet Sektöründe Karışık Sinyaller: ISM Yavaşlarken, S&P Global Yükselişte

ABD ekonomisinin lokomotifi konumundaki hizmet sektörü, Temmuz 2023 verileriyle analistleri ve piyasaları iki farklı yöne çeken sinyaller verdi. Tedarik Yönetim Enstitüsü (ISM) tarafından açıklanan hizmet sektörü Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI), sektördeki büyümenin yavaşladığına işaret ederek beklentilerin altında kalırken, S&P Global’in aynı döneme ait hizmet sektörü PMI verisi yukarı yönlü revize edilerek güçlü bir ivme kazandığını gösterdi. Bu çelişkili durum, ABD ekonomisinin mevcut durumu ve gelecekteki potansiyel yönü hakkında önemli tartışmaları beraberinde getirdi.

Hizmet sektörü, ABD ekonomisinin büyük bir kısmını oluşturduğu için bu endeksler, genel ekonomik sağlık ve büyüme eğilimleri hakkında kritik bilgiler sunar. Gelin, bu iki önemli raporun detaylarına inerek, Temmuz ayında ABD hizmet sektöründe neler yaşandığını ve bu durumun geniş ekonomik tablo için ne anlama gelebileceğini yakından inceleyelim.

ISM Hizmet Endeksi: Büyüme Hız Kesti

Tedarik Yönetim Enstitüsü (ISM), ABD hizmet sektörüne dair Temmuz ayı PMI verilerini duyurdu. Buna göre, ISM hizmet sektörü PMI endeksi, bir önceki aya göre 0,7 puanlık bir azalışla 50,1 değerine geriledi. Bu düşüş, piyasa beklentisi olan 51,5’in altında kalırken, sektördeki genişlemenin belirgin bir şekilde yavaşladığına işaret etti.

Hatırlanacağı üzere, Haziran ayında 50,8 olarak kaydedilen endeks, Temmuz’daki bu gerilemeyle birlikte “genişleme” bölgesinde kalmaya devam etse de, 50 eşik değerine oldukça yaklaşmış oldu. PMI endekslerinde 50’nin üzeri genişlemeyi, 50’nin altı ise daralmayı temsil eder. Bu nedenle 50,1 gibi düşük bir değer, büyümenin durma noktasına geldiği veya çok zayıf seyrettiği şeklinde yorumlanabilir.

ISM Alt Endekslerindeki Değişimler: Endişe Verici Detaylar

ISM raporunun alt detayları, sektördeki yavaşlamanın kökenleri hakkında daha fazla bilgi sunuyor. Özellikle bazı kritik göstergelerdeki düşüşler dikkat çekiciydi:

Üretim Endeksi: Temmuz ayında aylık bazda 1,6 puan azalarak 52,6’ya geriledi. Bu, hizmet üreten işletmelerin faaliyet seviyelerinde bir yavaşlama olduğunu gösteriyor.
Yeni Siparişler Endeksi: 1 puanlık düşüşle 50,3’e indi. Yeni siparişler, gelecekteki üretim ve gelir beklentileri açısından önemli bir göstergedir. Bu endeksteki zayıflama, yakın dönemde talepte bir soğuma olabileceğine işaret ediyor.
İstihdam Endeksi: En dikkat çekici düşüşlerden biri de istihdam endeksinde yaşandı. Bu endeks, 0,8 puan azalarak 46,4’e düştü. 50’nin altına inen bir istihdam endeksi, hizmet sektöründe istihdamın daraldığını veya işe alımların azaldığını gösteriyor. Bu durum, güçlü işgücü piyasası görünümünde potansiyel bir kırılmaya işaret edebilir ve Fed’in para politikası kararları üzerinde etkili olabilir.

Bu alt endekslerdeki gerilemeler, hizmet sektöründeki genel yavaşlamanın sadece bir rakamsal düşüşten ibaret olmadığını, aynı zamanda temel faaliyet alanlarında da bir soğuma yaşandığını ortaya koyuyor. Özellikle istihdamdaki daralma, enflasyonla mücadele eden ve işgücü piyasasının sıkılığından şikayetçi olan ABD Merkez Bankası (Fed) için farklı bir dinamik oluşturabilir.

Büyüyen ve Daralan Sektörler: Farklı Yönelimler

ISM raporu, hizmet sektörünün farklı alt kollarındaki performansı da gözler önüne serdi. Temmuz ayında 11 alt sektörde büyüme gözlemlenirken, 7 alt sektörde ise daralma kaydedildi:

Büyüme Gösteren Sektörler:

Ulaşım ve Depolama
Toptan Ticaret
Finans ve Sigorta
Perakende Ticaret
Diğer Hizmetler
Şirket Yönetimi ve Destek Hizmetleri
Kamu Yönetimi
Gayrimenkul, Kiralama ve Leasing
Bilişim
Kamu Hizmetleri
Sağlık Hizmetleri ve Sosyal Yardım

Bu sektörlerin başında gelen ulaşım, depolama ve toptan ticaret gibi alanlar, genel tedarik zincirinin ve tüketici hareketliliğinin devam ettiğini gösterirken, finans, sigorta ve bilişim gibi alanlar, dijitalleşmenin ve sermaye piyasalarının aktivitesinin sürmesiyle büyümesini sürdürdü. Sağlık hizmetleri gibi zorunlu ihtiyaçları karşılayan sektörler de her zamanki gibi dirençli kaldı.

Daralma Kaydedilen Sektörler:

Konaklama ve Yiyecek Hizmetleri
İnşaat
Madencilik
Eğitim Hizmetleri
Tarım, Ormancılık, Balıkçılık ve Avcılık
Sanat, Eğlence ve Rekreasyon
Profesyonel, Bilimsel ve Teknik Hizmetler

Daralma yaşayan sektörler arasında konaklama ve yiyecek hizmetleri, pandemi sonrası toparlanmanın ardından belirli bir doygunluğa ulaşmış olabileceği gibi, artan maliyetler ve potansiyel tüketici harcamalarındaki yavaşlama ile de ilişkilendirilebilir. İnşaat sektörü ise, yüksek faiz oranlarının konut ve ticari gayrimenkul projeleri üzerindeki baskısıyla daralma yaşamaya devam ediyor. Eğitim hizmetleri ile sanat, eğlence ve rekreasyon gibi discretionary harcamalara dayalı sektörlerdeki daralma ise, hane halkının bütçelerinde önceliklerini değiştirdiğine veya ekonomik belirsizliğe karşı daha temkinli davrandığına işaret edebilir.

S&P Global PMI Verilerinde Yukarı Yönlü Revizyon: Güçlü Bir İvme

ISM verilerinin aksine, S&P Global tarafından açıklanan Temmuz ayına ilişkin hizmet sektörü PMI nihai verileri, sektörde güçlü bir toparlanma ve genişleme sinyali verdi. Öncesinde 55,2 olarak açıklanan öncü veri, yukarı yönlü revize edilerek 55,7’ye çıktı. Bu, bir önceki aya kıyasla 2,8 puanlık önemli bir artışı temsil ediyor. Hatırlatalım ki, hizmet sektörü PMI Haziran’da 52,9 olarak kaydedilmişti.

S&P Global’in raporu, ISM’den çok daha iyimser bir tablo çizerek hizmet sektöründeki iş faaliyetlerinin güçlü bir şekilde arttığını, yeni siparişlerin hız kazandığını ve genel talep koşullarının olumlu seyrettiğini gösterdi. Bu durum, piyasaların genel beklentisinin ötesinde bir performans anlamına geliyor ve ABD ekonomisinin dayanıklılığına işaret edebilir.

Bileşik PMI da Yükselişte: Genel Ekonomi İçin İyimserlik

S&P Global, yalnızca hizmet sektörü PMI ile kalmayıp, imalat ve hizmet sektörlerini kapsayan bileşik PMI verisini de duyurdu. Bileşik PMI da Temmuz ayında bir önceki aya kıyasla 2,2 puan artarak 55,1 değerine yükseldi. Endekse dair öncü veri 54,6 olarak hesaplanmıştı. Haziran’da 52,9 olarak kayıtlara geçen bileşik PMI’daki bu artış, ABD ekonomisinin genelinde bir genişleme eğiliminin devam ettiğini ve her iki büyük sektörün de (imalat ve hizmet) olumlu katkı sağladığını gösteriyor.

Bileşik PMI’ın yükselmesi, ekonomik aktivitelerin genele yayıldığına ve potansiyel bir resesyon riskinin bir nebze azaldığına dair iyimser bir bakış açısı sunabilir. Ancak bu güçlü veriler, aynı zamanda enflasyonist baskıların devam edebileceğine ve Fed’in sıkılaştırma döngüsüne devam etme ihtimalinin hala masada olduğuna dair endişeleri de beraberinde getirebilir.

Diverjansı Anlamak: ISM ve S&P Global Neden Farklılaşıyor?

ABD hizmet sektörü için Temmuz ayında gelen bu iki farklı tablo, ekonomik analizlerde önemli bir soru işareti oluşturuyor. ISM, yavaşlamaya ve istihdamda daralmaya işaret ederken, S&P Global güçlü bir ivme ve genişleme gösteriyor. Bu tür bir diverjansın birkaç olası nedeni olabilir:

Metodoloji Farklılıkları: Her iki enstitü de farklı anket metodolojileri, örneklem büyüklükleri ve katılımcı kitleleri kullanır. Bu farklılıklar, bazen sonuçlarda belirgin sapmalara yol açabilir. Örneğin, ISM genellikle daha büyük ve yerleşik firmaları hedef alırken, S&P Global daha geniş bir yelpazede küçük ve orta ölçekli işletmeleri de kapsayabilir.
Veri Toplama Zamanlaması: Anketlerin yapıldığı zaman dilimleri veya veri toplama süreçlerinin uzunluğu da farklılık gösterebilir. Bir rapor, dönemin başındaki eğilimleri daha ağırlıklı yansıtırken, diğeri dönemin sonundaki ani değişimleri daha iyi yakalayabilir.
Ağırlıklandırma Faktörleri: Endeksin hesaplanmasında kullanılan alt endekslerin ağırlıkları da farklılık gösterebilir, bu da nihai sonuç üzerinde etkili olur.
Piyasa Duyarlılığı: Bazı endeksler, piyasa beklentilerine ve katılımcıların algılarına daha duyarlı olabilir. ISM’in daha çok “piyasa nabzını tutan” bir endeks olarak algılandığı durumlarda, S&P Global daha “gerçekçi” bir resmi yansıtabilir.

Bu diverjans, ekonomistlerin ve politika yapıcıların karar alma süreçlerini karmaşıklaştırıyor. Hangi verinin daha doğru veya daha öngörücü olduğu konusunda kesin bir yargıya varmak zorlaşırken, her iki raporun da genel resmi anlamak için birer parça olduğu kabul edilmelidir. Genellikle, ISM verileri daha çok iş dünyasının “görünümünü” yansıtırken, S&P Global verileri daha çok “faaliyet” seviyesini gösterebilir.

Sonuç ve Gelecek Beklentileri

Temmuz ayına ilişkin ABD hizmet sektörü verileri, ekonominin karmaşık ve çok yönlü yapısını bir kez daha gözler önüne serdi. ISM Hizmet PMI’nın yavaşlaması, özellikle istihdamdaki daralma ile birlikte, potansiyel bir ekonomik soğumaya veya en azından mevcut büyüme hızında bir yavaşlamaya işaret ediyor. Bu durum, Fed’in enflasyonla mücadele hedefleri doğrultusunda işgücü piyasasında bir gevşeme görme isteği açısından ilginç bir gelişme olabilir.

Öte yandan, S&P Global Hizmet PMI’ın güçlü yükselişi ve bileşik PMI’ın da iyimser tablo çizmesi, ABD ekonomisinin beklenenden daha dirençli olduğunu ve resesyon risklerinin henüz tam olarak ortadan kalkmadığını ancak mevcut durumda güçlü bir talep tarafından desteklendiğini gösteriyor. Bu, Fed’in faiz artırımı döngüsünde “duraklama” kararı alsa bile, gelecekteki olası sıkılaştırma adımları için hala alan olabileceğine işaret edebilir.

Önümüzdeki dönemde, ABD ekonomisinin seyrini daha net anlayabilmek için Ağustos ayı verileri ve Fed’in para politikası toplantılarından gelecek açıklamalar büyük önem taşıyacak. Tüketici harcamaları, enflasyon rakamları ve işgücü piyasası raporları gibi ek veriler de bu karmaşık tabloyu tamamlayıcı nitelikte olacaktır. Piyasalar, bu karışık sinyaller arasında dengeyi bulmaya çalışırken, yatırımcıların ve iş dünyasının, ABD ekonomisinin dinamiklerini yakından takip etmesi hayati önem taşımaktadır.